Phanh Xe Xúc Lật Không Ăn - Nguyên Nhân Và Giải Pháp

Phanh xe xúc lật là gì? 

Phanh xe xúc lật là hệ thống dùng để giảm tốc độ, dừng xe hoặc giữ xe đứng yên trong quá trình vận hành, nhằm đảm bảo an toàn cho người vận hành, thiết bị và khu vực làm việc. Hệ thống phanh xe xúc lật bao gồm phanh chân (phanh chính), phanh tay (phanh đỗ), van chia hơi (van đạp phanh), van xả, bình hơi (bình chứa khí nén), máy nén khí, tổng phanh và cơ cấu phanh tại các bánh xe. Khi người vận hành đạp phanh, khí nén được dự trữ trong bình hơi sẽ được dẫn đến tổng phanh, tại đây lực khí nén được chuyển đổi thành áp suất dầu thủy lực và truyền đến cơ cấu phanh ở các bánh xe để thực hiện quá trình phanh.

Hệ thống phanh đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với xe xúc lật, bởi thiết bị thường xuyên làm việc trong các điều kiện khắc nghiệt như địa hình gồ ghề, dốc, môi trường nhiều bụi bẩn, ẩm ướt và tải trọng lớn. Vì vậy, việc kiểm tra, bảo dưỡng và sửa chữa hệ thống phanh định kỳ là yêu cầu bắt buộc nhằm đảm bảo an toàn lao động và nâng cao hiệu quả vận hành.

Dấu hiệu nhận biết sớm phanh chân xe xúc lật không ăn

Bạn nên kiểm tra hệ thống phanh ngay khi xuất hiện các dấu hiệu sau:

• Đạp phanh phải dùng lực mạnh hơn bình thường.
• Xe vẫn trôi nhẹ khi dừng, đặc biệt trên dốc.
• Phanh ăn lúc đầu, sau đó yếu dần.
• Có tiếng xì hơi liên tục dưới bàn đạp phanh.
• Dầu phanh hao hụt nhanh bất thường.
• Đạp phanh ăn, sau đó bàn đạp phanh có cảm giác hụt lực.

Những dấu hiệu này thường liên quan trực tiếp đến cóc đạp xe xúc (van chia phanh chân).

Nguyên nhân và cách xử lý khi phanh không ăn.

1. Cóc đạp thắng (van chia hơi, van đạp hơi) bị hỏng.

Trong hệ thống phanh khí nén, cóc đạp xe xúc – còn gọi là van đạp phanh chân hoặc van chia phanh xe xúc lật – có chức năng tiếp nhận lực tác động từ bàn đạp phanh và phân phối áp suất khí nén đến cơ cấu phanh tại các bánh xe.

Sau thời gian dài làm việc, bộ phận này dễ gặp các hiện tượng như mòn phớt, rò rỉ khí nén, kẹt van hoặc phản hồi chậm. Khi xảy ra các hư hỏng trên, áp suất khí nén truyền đến bánh xe không đủ hoặc không đồng đều, dẫn đến tình trạng đạp phanh nhưng xe giảm tốc kém, phanh ăn yếu hoặc phanh lúc ăn lúc không.

Van đạp (cóc đạp)

Đây được xem là nguyên nhân phổ biến nhất khiến phanh chân xe xúc lật không ăn. Để xử lý vấn đề này chúng ta cần kiểm tra kỉ lại hệ thống phanh một lần, xác định chính xác các chi tiết hư hỏng ngoài van đặp thắng (nếu có). Tạm thời dừng xe, gọi thợ tới để thay thế hoặc có thể tự làm theo các bước sau: tháo các đường ống trên van đạp ra, tiếp theo tháo vna đạp ra khỏi cabin, tiếp đó lắp van đạp mới theo trình tự ngược lại là được.

Đây được xem là một trong những nguyên nhân phổ biến nhất khiến phanh chân xe xúc lật hoạt động không hiệu quả. Để khắc phục, cần tiến hành kiểm tra toàn bộ hệ thống phanh nhằm xác định chính xác các chi tiết hư hỏng, không chỉ riêng van đạp phanh. Khi phát hiện van đạp phanh bị hư hỏng, cần tạm dừng vận hành xe và tiến hành sửa chữa hoặc thay thế. Trình tự thực hiện gồm: tháo các đường ống khí nén nối với van đạp, tháo van đạp ra khỏi cabin, sau đó lắp van đạp mới theo trình tự ngược lại, đảm bảo các mối nối kín khít và đúng kỹ thuật.

2. Cóc xả ( van xả) bị xì, hư hỏng.

Cóc xả (van xả an toàn) là một bộ phận quan trọng trong hệ thống khí nén, có chức năng bảo vệ quá trình nạp khí vào bình hơi. Khi áp suất khí nén trong bình đạt đến giá trị giới hạn cho phép, van xả sẽ tự động mở để xả lượng khí dư thừa ra ngoài, nhờ đó duy trì áp suất trong bình khí nén luôn ở mức an toàn và ổn định.

Van xả (cóc xả)

Trong điều kiện làm việc khắc nghiệt của xe xúc lật, với môi trường nhiều bụi bẩn và ẩm ướt, cóc xả rất dễ bị rò rỉ, kẹt van hoặc hư hỏng. Khi đó, khí nén do máy nén khí tạo ra không thể tích trữ trong bình khí nén mà bị thất thoát ra ngoài, dẫn đến áp suất khí nén không đủ hoặc thậm chí không có áp suất. Tình trạng này làm các bộ phận sử dụng khí nén, đặc biệt là hệ thống phanh và cơ cấu điều khiển sang số tại van đi số, không thể hoạt động bình thường, đồng thời ảnh hưởng đến các phụ kiện khác sử dụng khí nén.

Khi phát hiện cóc xả (van xả) bị hư hỏng, cần tạm thời dừng vận hành xe và tiến hành kiểm tra, sửa chữa hoặc thay thế cóc xả mới theo đúng yêu cầu kỹ thuật nhằm đảm bảo an toàn và hiệu quả làm việc của hệ thống khí nén.

3. Tổng phanh.

Tổng phanh, còn gọi là tổng phanh chính hoặc xi lanh tổng phanh, là một bộ phận quan trọng trong hệ thống phanh của xe xúc lật. Tổng phanh có nhiệm vụ tạo ra áp suất dầu phanh để truyền lực xuống cụm phanh ở các bánh xe, giúp xe giảm tốc độ hoặc dừng lại khi cần thiết.

Tổng phanh

Bên cạnh van đạp và van xả, tổng phanh cũng là một trong những bộ phận dễ hư hỏng. Nguyên nhân là do tổng phanh luôn làm việc ở cường độ cao và áp suất lớn (bao gồm áp suất khí và dầu). Ngoài ra, bụi bẩn và hơi nước lẫn trong khí nén có thể xâm nhập vào hệ thống, làm cho phớt trong tổng phanh nhanh bị mài mòn, dẫn đến giảm hiệu quả phanh.

Khi xe đang hoạt động mà xuất hiện hiện tượng mất phanh hoặc phanh yếu, cần dừng xe ngay để kiểm tra. Rất có thể tổng phanh của xe xúc lật đã bị hư hỏng. Trong trường hợp này, cần tiến hành sửa chữa hoặc thay thế tổng phanh mới nhằm đảm bảo an toàn trong quá trình vận hành.

4. Bơm hơi, bình chứa khí nén và đường ống hơi.

Để hệ thống phanh luôn hoạt động ổn định, áp suất khí nén đóng vai trò vô cùng quan trọng. Bơm hơi (hay còn gọi là máy nén khí) và bình hơi (hay còn gọi là bình chứa khí nén) là hai bộ phận có chức năng tạo ra và lưu trữ khí nén. Hệ thống phanh khí nén chỉ hoạt động hiệu quả khi áp suất khí được duy trì ổn định.

Bình hơi (bình khí nén)

Máy nén khí (bơm hơi)

Trong trường hợp bình hơi bị yếu, máy nén khí hoạt động kém hoặc đường ống dẫn khí bị rò rỉ, lượng khí cấp cho hệ thống phanh sẽ không đủ. Khi đó, dù van đạp phanh vẫn hoạt động bình thường, lực phanh truyền xuống bánh xe không đạt yêu cầu, khiến người vận hành phải đạp phanh mạnh nhưng xe vẫn dừng chậm.

Ngay khi phát hiện hiện tượng này, cần tạm dừng xe để kiểm tra. Trước hết, kiểm tra bình hơi xem có bị thủng, móp hoặc rò rỉ hay không; sau đó kiểm tra các đừng ống khí nén xem có bị lũng, hoặc rò rỉ hay không; đồng thời kiểm tra bơm hơi xem có hiện tượng rò rỉ khí hoặc hoạt động yếu do mài mòn cơ khí. Dựa trên kết quả kiểm tra, tiến hành sửa chữa hoặc thay thế các bộ phận bị hư hỏng nhằm đảm bảo an toàn trong quá trình vận hành.

5. Cơ cấu gông phanh, má phanh và ống dầu thắng.

Cơ cấu phanh tại mỗi bánh xe cũng ảnh hưởng rất lớn đến hiệu quả phanh của xe. Khi bố thắng (má phanh) bị mòn hoặc bị chai do sử dụng lâu ngày, hiệu suất phanh sẽ giảm đáng kể, thậm chí có thể xảy ra hiện tượng phanh trôi, dẫn đến mất kiểm soát xe. Bên cạnh đó, tình trạng dầu thắng bị rò rỉ do thủng ống dầu hoặc xì dầu tại gông phanh sẽ làm giảm áp lực truyền đến má phanh, từ đó ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng phanh của xe.

Cơ cấu gông phanh

Hình ảnh má phanh bị mòn

Khi xe đang hoạt động bình thường nhưng xuất hiện các hiện tượng như mất phanh, phanh kém hoặc phải phanh nhiều lần mới dừng được xe, nguyên nhân rất có thể xuất phát từ cơ cấu phanh tại các bánh xe hoặc do rò rỉ ống dầu. Trong trường hợp này, cần tạm thời dừng xe để kiểm tra, bao gồm kiểm tra hệ thống đường ống dẫn dầu và cụm gông phanh tại mỗi bánh xe xem có bị rò rỉ dầu hay không, đồng thời kiểm tra mức độ hao mòn và độ chai của má phanh. Dựa trên kết quả kiểm tra, xác định nguyên nhân cũng như mức độ nghiêm trọng để đưa ra kế hoạch sửa chữa phù hợp, nhằm đảm bảo an toàn trong quá trình vận hành.

Một Số Hình Ảnh Thực Tế Phụ Tùng Của Cơ Giới Sài Gòn.

bình khí nén

má phanh

piston phanh 75

sin piston 75

phớt chắn bụi piston 75 

tổng phanh lonking 50nc

van xả

van xả xúc lật nhỏ

van an toàn và van xả nước bình hơi

cóc đạp ( có bàn đạp)

Một Số Câu Hỏi Thường Gặp.

1. Khi nào nên thay van đạp (cóc đạp) hơi xe xúc lật?
- Cóc đạp xe xúc là bộ phận làm việc trực tiếp và liên tục với bàn đạp phanh, do đó sẽ xuống cấp theo thời gian. Bạn nên cân nhắc thay mới khi gặp các trường hợp sau:

• Phanh chân không cải thiện dù đã kiểm tra áp suất hơi và chỉnh phanh
• Có tiếng xì hơi liên tục dưới bàn đạp phanh
• Van bị kẹt, phanh ăn không đều hoặc phản hồi chậm
• Xe làm việc cường độ cao, đã sử dụng lâu năm

2. Cách khắc phục phanh xe xúc lật không ăn là như thế nào?
- Để xử lý tình trạng phanh không ăn, nên kiểm tra theo thứ tự: Kiểm tra áp suất khí nén và bình hơi; Kiểm tra rò rỉ đường ống dẫn khí; Kiểm tra cóc đạp xe xúc / van chia phanh chân; Kiểm tra bố thắng và cơ cấu phanh bánh xe. Trong nhiều trường hợp, khi cóc đạp thắng xe xúc lật bị mòn hoặc rò khí, việc thay mới đúng loại sẽ giúp phanh phục hồi nhanh và hoạt động ổn định.

3. Những phụ tùng cần thiết để sửa chữa phanh không ăn, Cơ Giới Sài Gòn có đầy đủ không ?
- Cơ giới sài gòn có đầy đủ phụ tùng xe xúc lật, đặc biệt xe xúc thương hiệu Trung Quốc, Gồm có phụ tùng: động cơ, hộp số, lọc bảo dưỡng, thuỷ lực, và các phụ tùng khác,...

4. Phụ tùng mua tại cơ giới sài gòn có phải hàng chính hãng không?
- Cơ giới sài gòn chuyên cung cấp phụ tùng chính hãng, đảm bảo chất lượng và bảo hành, hoá đơn đầy đủ.

5. Thời gian sửa chữa thắng xe xúc lật không ăn này mất bao lâu ?
- Tuỳ vào mức độ nghiêm trọng, bình thường thời gian cần để sửa chữa từ 1 - 2 ngày.